ပနားမားရေယာဉ်များကို ဖမ်းဆီးပြီးနောက် Rubio တရုတ်ကို သတိပေး၊ ကမ္ဘာခြမ်း၏ လွတ်လပ်ရေးကို ‘ဆွေးနွေးမရနိုင်’ ဟု ကြေငြာသည်

(SeaPRwire) –   နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မာကိုရူဘီယိုသည် အမေရိကန်နှင့် ဒေသတွင်းမဟာမိတ်များက တူးမြောင်းဆိပ်ကမ်း ထိန်းချုပ်မှုဆိုင်ရာ အငြင်းပွားမှုတွင် ပနားမါအလံတင် သင်္ဘောများကို ဘေဂျင်းက ဖမ်းဆီးထားသည်ဟု စွပ်စွဲပြီးနောက် “ ကျွန်ုပ်တို့၏ ကမ္ဘာခြမ်း၏ အချုပ်အခြာအာဏာသည် စေ့စပ်ညှိနှိုင်း၍မရပေ” ဟု တရုတ်ကို သတိပေးခဲ့သည်။

ဘိုလီးဗီးယား၊ ကော့စတာရီကာ၊ ဂိုင်ယာနာ၊ ပါရာဂွေးနှင့် ထရီနီဒပ်နှင့် တိုဘာဂိုတို့နှင့်အတူ ပူးတွဲကြေညာချက်တွင် အမေရိကန်က ပနားမါအလံတင် သင်္ဘောများကို ပစ်မှတ်ထားသည့် တရုတ်၏လုပ်ရပ်သည် “ ရေကြောင်းကုန်သွယ်မှုကို နိုင်ငံရေးအဖြစ် ပြောင်းလဲရန် ပြတ်သားစွာ ကြိုးပမ်းမှု” ဖြစ်ပြီး ဒေသတွင်း အချုပ်အခြာအာဏာကို ချိုးဖောက်ခြင်း ဖြစ်ကြောင်း၊ ယင်းအငြင်းပွားမှုကို ကမ္ဘာ့အရေးအကြီးဆုံး ကုန်သွယ်မှုသွေးကြောတစ်ခု၏ ထိန်းချုပ်မှုဆိုင်ရာ ကျယ်ပြန့်သည့် မဟာဗျူဟာ စမ်းသပ်မှုအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

ပနားမါ အငြင်းပွားမှုသည် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပိတ်ဆို့မှုမဟုတ်ဘဲ သင်္ဘောဖမ်းဆီးမှုကို ဗဟိုပြုထားသော်လည်း ဝေဖန်သူများက ဤအရာကို ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်မှုနှင့် စွမ်းအင်လမ်းကြောင်းများကို အုပ်ချုပ်သည့် စည်းမျဉ်းများကို ဘေဂျင်း သို့မဟုတ် ဝါရှင်တန်က ပုံဖော်မည်လား ဆိုသည့် ကျယ်ပြန့်လာသော ပြိုင်ဆိုင်မှု၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအဖြစ် ဟော်မုဇ်ရေလက်တံကဲ့သို့ အခြားမဟာဗျူဟာ အရေးကြီးအချက်အချာများပေါ်ရှိ ယှဉ်ပြိုင်မှုများနှင့်အတူ ပိုမိုများပြားစွာ ရှုမြင်ကြသည်။

ကမ္ဘာ့ရေကြောင်းကုန်သွယ်မှု၏ 5 ရာခိုင်နှုန်းခန့်ကို ကိုင်တွယ်သည့် ပနားမါတူးမြောင်း၏ တစ်ဖက်တစ်ချက်စီရှိ ဘာဘိုဝါနှင့် ခရစ္စတိုဗယ် terminals များကို ဟောင်ကောင်အခြေစိုက် CK Hutchison ၏ ရေရှည်ထိန်းချုပ်မှုနောက်ကွယ်ရှိ ဥပဒေဘောင်ကို ပျက်ပြယ်စေရန် 2026 အစောပိုင်းတွင် ပနားမါတရားရုံးချုပ် ဆုံးဖြတ်ချက်ပြီးနောက် ယင်းထိပ်တိုက်ရင်ဆိုင်မှု ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

Reuters ၏အဆိုအရ အမေရိကန် ကုန်သွယ်ရေးထိန်းကျောင်းသူများသည် မတ်လ 8 ရက်နောက်ပိုင်း တရုတ်အာဏာပိုင်များက ဖမ်းဆီးထားသည့် ပနားမါအလံတင် သင်္ဘောအစင်း 70 နီးပါးကို စောင့်ကြည့်ခဲ့ပြီး အမေရိကန်အရာရှိများက ယင်းအရေအတွက် မြင့်တက်လာမှုသည် ပနားမါကို လက်တုံ့ပြန်ပြီး ကမ္ဘာ့ရေကြောင်းကုန်သွယ်မှုကို ဖိအားပေးရန် ရည်ရွယ်ထားပုံရသည်ဟု ဆိုသည်။

“ တရုတ်သည် အီရန်ကို အသုံးပြု၍ အရှေ့အလယ်ပိုင်းကို မတည်ငြိမ်အောင် လုပ်ခဲ့သည်။ တကယ်တွင် အီရန်သည် တရုတ်၏ ကိုယ်စားလှယ် ဖြစ်သည်” ဟု တရုတ်ကျွမ်းကျင်သူ ဂေါ်ဒွန်ချန်းက ဒစ်ဂျစ်တယ်သို့ ပြောကြားခဲ့ပြီး ဘေဂျင်း၏ ပနားမါရှိလုပ်ရပ်သည် တရုတ်က စီးပွားရေးအင်အား၊ ကုန်သွယ်မှုဖိအားနှင့် ဒေသတွင်းမိတ်ဖက်များကို အသုံးပြု၍ သြဇာလွှမ်းမိုးမှုကို ချဲ့ထွင်ပြီး ဝါရှင်တန်၏ အလားတူနည်းဗျူဟာကို ရှုတ်ချနေသည့် ကျယ်ပြန့်သော ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာပုံစံနှင့် ကိုက်ညီကြောင်း ငြင်းခုံခဲ့သည်။

အမေရိကန်သည် တရုတ်ကို တိုက်ရိုက်တန်ပြန်ရုံသာမက ဘေဂျင်း၏ လက်ကို အားကောင်းစေခဲ့သည်ဟု သူယူဆသည့် အစိုးရများနှင့် ပထဝီနိုင်ငံရေး မီးပွိုင့်များကိုပါ တန်ပြန်လှုပ်ရှားလာမှုကြောင့် ဘေဂျင်းသည် ယခု တိုးမြင့်လာသော ခုခံမှုကို ရင်ဆိုင်နေရကြောင်း ချန်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

“ ထရမ့်သည် တရုတ်၏ကိုယ်စားလှယ်များဖြစ်သည့် ဗင်နီဇွဲလား၊ ကျူးဘားနှင့် အီရန်တို့ကို နယ်ပယ်မှ ဖယ်ရှားခြင်းဖြင့် ယင်းလျှို့ဝှက်နည်းဗျူဟာကို တန်ပြန်ရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပုံရသည်” ဟု ချန်းက ပြောခဲ့သည်။

သူသည် အီရန်အပေါ် ဖိအားပေးမှုနှင့် ဟော်မုဇ်ရေလက်တံအပေါ် ခြိမ်းခြောက်မှုများကို တီဟရန်နှင့် ဘေဂျင်းနှစ်ခုလုံးအပေါ် ရည်ရွယ်သည့် ပိုမိုကြီးမားသော မဟာဗျူဟာကြိုးပမ်းမှု၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအဖြစ်လည်း သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

“ ဟော်မုဇ်ရေလက်တံကို ပိတ်လိုက်ခြင်းသည် အကျိုးနှစ်မျိုးရရှိသည်၊ အီရန်အစိုးရကို ငတ်မွတ်စေပြီး တရုတ်၏ မတည်ငြိမ်နေပြီဖြစ်သည့် စီးပွားရေးကို တုန်လှုပ်စေသည်” ဟု ချန်းက ပြောခဲ့သည်။ “ ထရမ့်သည် စွမ်းအင်ကို အသုံးပြု၍ ကမ္ဘာကို ပြန်လည်ပုံဖော်နေသည်။”

ချန်းသည် ကုန်သွယ်မှုနှင့်ပတ်သက်၍ ဘေဂျင်း၏ အနှစ်သာရမဲ့ဟန်ဆောင်မှုကိုလည်း စွပ်စွဲခဲ့သည်။

“ တရုတ်ကွန်မြူနစ်များသည် အနှစ်သာရမဲ့ဟန်ဆောင်မှုကို တီထွင်ခဲ့သည်။ တရုတ်ကွန်မြူနစ်များထက် အနှစ်သာရမဲ့ဟန်ဆောင်မှုကို ပိုကောင်းအောင်လုပ်နိုင်သူ ဘယ်သူမှမရှိ” ဟု သူက ပြောကြားခဲ့ပြီး တရုတ်သည် ပထဝီနိုင်ငံရေး ရည်ရွယ်ချက်အတွက် ပိုမိုလက်နက်အဖြစ် အသုံးပြုလာနေသည့် ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်မှုစနစ်မှ ရေရှည်အကျိုးရရှိခဲ့ကြောင်း ငြင်းခုံခဲ့သည်။

“ အခြေခံအမှန်တရားမှာ လှုပ်ရှားမှုနှင့် လက်တုံ့ပြန်မှုသံသရာကို တရုတ်က စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်” ဟု ချန်းက ပြောခဲ့သည်။ “ တရုတ်က အမေရိကန်ကို ခြိမ်းခြောက်ခဲ့ခြင်းမရှိပါက အမေရိကန်က ပနားမါကို ဖိအားမပေးခဲ့ပါ။ အမေရိကန်က ပနားမါကို ဖိအားမပေးခဲ့ပါက တရုတ်က ပနားမါသင်္ဘောများကို ဖမ်းဆီးခြင်းမရှိခဲ့ပါ။”

တရုတ်သည် ကုန်သွယ်မှုကို နိုင်ငံရေးပြုလုပ်သည်ဟူသော စွပ်စွဲမှုများကို ငြင်းပယ်ခဲ့ပြီး အမေရိကန်၏ ဝေဖန်မှုသည် တူးမြောင်းန်းပတ်လည်တွင် ဝါရှင်တန်၏ ကိုယ်ပိုင်မဟာဗျူဟာ ရည်မှန်းချက်များကို ထင်ဟပ်စေကြောင်း တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ဆိုသည်။

Reuters ၏အဆိုအရ တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ထုတ် ပူးတွဲကြေညာချက်ကို “ လုံးဝအခိုင်အမာမရှိ၊ လှည့်ဖြားမှု” ဖြစ်ကြောင်း ခေါ်ဆိုပြီး ပနားမါရှိ တရုတ်၏အကျိုးစီးပွားကို ကာကွယ်ရန် အဆင့်များယူမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး အမေရိကန်က ဆိပ်ကမ်းများကို နိုင်ငံရေးပြုလုပ်နေကြောင်း စွပ်စွဲခဲ့သည်။

“ တရုတ်သည်လည်း သက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံများကို ယုတ်မာသောအင်အားစုများကြောင့် လှည့်ဖြားခြင်းမခံရရန်နှင့် အသုံးမခံရရန် တိုက်တွန်းသည်” ဟု နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ လင်းဂျန်းက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။

ဒစ်ဂျစ်တယ်က ဝါရှင်တန်ဒီစီရှိ တရုတ်သံရုံးသို့ မှတ်ချက်အတွက် ဆက်သွယ်ခဲ့သော်လည်း ထုတ်ဝေချိန်အထိ တုံ့ပြန်မှု မရရှိခဲ့ပေ။

ဤဆောင်းပါးအတွက် Reuters က ပံ့ပိုးကူညီခဲ့သည်။